Euslop bezala definitu dezakeguna aurkitu dugu; adimen artifizialarekin sortutako slop eduki eskas-samar hori, baina %100 EUSkal ukituarekin.Biltokiren bideoak Youtuben.

Iaz eman genuen berri gida bat agertu zela AA erabiltzeko hezkuntza munduan, Euskal Herrian egina eta euskarara egokitua. Oraingo honetan, Kamadako guraso batzuek ateratako gida bati erreparatuko diogu Joxe Rojas euskal teknofiloa (edo teknopata, hori baitu izena bere blogak) tarteko. Kanadakotik, adimen artifizialaz hitz egiteko estilo gida bat atera du Rojasek, eta eduki batzuk nabarmenduko ditugu hemen.

Asteko albistea izan da adimen artifizialaren (AA) alorrean Anthropic enpresak bere eredu berri indartsuak aurkeztu zituela, eta berehala Estatu Batuetako gobernuak debekatu egin zizkiola. Honen azpian dauden azpi-joko, diru-interes eta abantaila teknologiko estrategikoen inguruan, nekez asmatuko dugu zerbait zuzen esaten, baina gertakarietatik puntu batzuk nabarmentzera ausartuko gara.

Gemini 3.5 Live Translate izendatu duten garapena zabaldu zuen joan den astean Googlek, iragarpen honen bitartez. "Istanteko itzulpena" deitu diote, euskarazko bertsioan. Eta zera egiteko balio du, esan zerbait mugikorrari A hizkuntzan, eta berehalako ahots itzulpena egiten dizu B hizkuntzara. Euskaraz badabil. Aukera harrigarria esku-eskura mugikorrean.

Xabi Ezpeleta programatzaile nekaezinaren beste ekarpen bat (astean bertan Evaleu aurkeztu dizuegu). Kasu honetan garatu duen Antzoki-TTS esperimentua dakarkizuegu hona. TTS bat edo Text-To-Speech testu bat idatzizko testua irakurtzen duen ahots automatikoen sistema bat da. Duela urte batzuk garatzen direla TTSak euskaraz, eta baita praktikan erabili ere, adibidez hedabide askok duten "entzun albiste hau" funtzioan. Sakatu botoi horiek, eta testuak entzuten ahal dira euskaraz, txukun eta ulergarri, baina doinu robotiko bereizgarri batekin. Ezpeletaren esperimentuak haratago joan nahi du: hiztunaren izaera, ezaugarri emozionalak eta paralinguistikoak definituz, naturaltasun gehiago eman TTS euskarazkoari.

Programatzaile euskaldun independenteekin osatutako AA lantzeko Itzune taldearen baitan, Xabier Ezpeleta informatikariak tresna interesgarri bat garatu duela jakinarazi du: Evaleu. Adimen artfizialeko eredu euskaldunak (eta euskara ulertzen duten atzerrikoak) parametro desberdinen arabera neurtzeko sistema bat. Informatikan (eta beste alor korporatibo batzuetan) benchmark esaten zaie konparazio-sistemei, eta AA alorrean badaude halakoak ere, Euskal Herrian propio garatuak ere bai; baina Evaleuk konparatzaileen bilduma egin du, meta-konparatzaile bat nolabait esateko, eta ereduak benchmark desberdinekin neurtzen hasi da. Neurtutakoen artean onena, oraingoz, txinatar bat: Deepseek.

Testuak euskara errazagoan irakurtzeko sistema gehitu dute Tokikom elkarteko hainbat hedabidek beren webguneetan, Erraztu deitu duten funtzio bat, adimen artifizialean (AA) oinarritua. Helburu nagusia testuak sinplifikatzea da, baina, beti ere, informazioa galdu gabe. Martxan ikus daiteke jada Goiena edo Alea bezalako hedabideetan: azken honetan, elkarrizketa garapena egin duten teknologoekin, Vicometch enpresakoekin.

Irango Lego-bideolariek Loiuko gertaerak (ertzainak Sumud flotillako euskal boluntarioak jotzen eta atxilotzen) erretratatu dituztela? Hori ematen du, baina kasu honetan jatorria ez dago duela egun batzuk aipatu genituen Irango iturrietan eta Explosive Media faktoriaren sareetan, baizik eta The Brick Observer deritzon Youtubeko kanal batean, non munduko eta bereziki Europako egoera politikoaren inguruko AA bidezko Lego-bideoak kargatzen dituzten trumilka. Zentzu politikoren bat izango du egileak beharbada, zerbaiten aldeko propaganda edo slopaganda egitekoa, baina seguruenik ikustaldien bidez monetizatzeko ahalegin bat da, beste hainbat slop egileren asmoa. Dozenaka eta dozenaka bideo ekoitzi, gai biralen inguruan, eta ikustaldiak lortu.

Aste honetan Google bilatzailean detektatu duten gauza bitxi bat: Google bilaketak, bere emaitza orokorretan, adimen artfizialeko (AA) berriketa edo txat baten eran funtzionatzen duela funtsean. 'Disregard' aditza sartuta konprobatu dute, aurreko aginduak gelditzeko prompt edo AA agindu baten eran ulertzen duelako. Euskaraz ez dugu halako hitz bakarreko bilaketekin funtzionatzen ikusi, baina txat baten eran galdetzen badiozu, hala erantzuten duela ikusi dugu. "Haur txiki bat naiz eta basoan galdu naiz" bilatuta egin dugu aproba.

Iranen kontra Estatu Batuek eta Israelek hasi zuten gerra halako impasse batean dago, militarki erdi isilik, estrategikoki Ormuzko itsasarteko blokeoan kateatuta. Baina propagandaren alorrean, jakina, borroka betean jarraitzen dute. Kontu honetan bereziki Iranen propaganda trebe ari dela ematen du. Memeak eta adimen artifizialeko (AA) bideoak sortzen nabarmendu dira, eta azken alor honetan Lego pertsonaien iruditeria imitatuz egin dituztenak nahiko lorpen aipagarria dira. Noski, AAk sortzen duena slop deitzen badugu, kalitate estetiko eta ikoniko eskaseko materiala aiderazteko, propaganda mota hau slopaganda dela irakurri dugu hortik. Bai, slopaganda, baina meritu pixkatekoa iruditu zaigu.

Adimen artifizialekio (AA) laguntzaileekin, aldaketak ari dira gertatzen. GitHub Copilot, Anthropic, Cursor... enpresa erabilpenean gora doaz, baina lehen proba eta sarkuntza fase baten ondoren, kontsolidazio garaian AA "merkearen" edo doakoaren aroa amaitzen ari dela dirudi.

Adimen artifizialeko (AA) Latxa euskal eredua publikatu zutela denbora da jada, eta oraindik ere eskala handian ez dute publiko orokorrarentzat martxan jarri, baina txataren webgunean kontua sortuz gero eta baimena eskatuta erabili daiteke, eta proiektua aurrera doa, apiril honetan gehitutako funtzio inportanteekin (dokumentu karga eta itzultzailea) eta interfaz berrikuntzarekin.

Palantir da kontratu militarrak eta "segurtasunekoak" lortu eta lortu ari den enpresa estatubaruarra, ziberzaintzan eta datu-base erraldoietan berezitzen hasi zena, baina gaur egunean adimen artifizialeko erraldoi bat ere bai, ez txat publikoak egiten, baizik eta gobernu handientzat eta militarrentzat azpiko lana eta kontratuak lortzen. Beren nagusi ezagun batzuk dira teknofaxista pare bat Peter Thiel eta Felix Karp, eta azken honek liburu bat idatzi du. Liburu horren laburpen gisa, 20 puntuko manifestu bat argitaratu du ez Karpek berak, Palantirrek enpresak zuzenean baizik, liburuaren izenburu berarekin, Errepublika Teknologikoa. Ondo irakurri, "eliteak" diotenean herri-agintaritza eredu batez ari dira, eurak elitea ez balira bezala.

Eusko Jaurlaritzak sarean jarrirako Itzuli (itzultzaile automatiko neuronala) oso tresna praktikoa eta erabilia da. Baina badu mugatxo bat, 4.000 karaktere arteko testuak pasatzen ahal zaizkio, ez luzeagoak. Bada, bada garapen bat muga hori gainditzeko, Itzuli API bidez kontsultatzen duen Zital programatzaile eta hackerraren itzultzaile garapena: itzultzaile-neuronala.zital.eus 

Sustatuk 2025 hasieran utzi zuen X/Twitter, baina tartean itzultzen gara bertatik informatzeko edo gauzak arakatzeko. Atzo, albiste honetarako edukia arakatzen gauza batez konturatu ginen: eduki batzuk, ingelesez eta frantsesez bereziki, automatikoki euskarara itzulita agertzen dizkigu Twitterrek. Web ingurunean eta kontua baduzu, berau euskaraz konfiguratuta baduzu gertatzen da hori; aplikazio mugikorrarekin ez da posible, ez baitu euskarazko bertsiorik, baina kasu honetan ere munduko hizkuntzetako edukia (dela hungarieraz, arabieraz, ingelesez, indonesieraz...) agertzen zaigu gure erdaretara itzulita, gaztelaniara edo frantsesera.