Albiste dugu egunotan kexu direla zenbait ikasle, irakasle, ikastetxe eta guraso talde, A ereduan ikasi duten ikasle zenbaiti 0 (zero) emaitza eman dietela euskara eta literatura ikasgaian, USaP esaten den azterketan (Unibertsitatera sartzeko azterketa, selektibitatea), EHUk kudeatzen duena EAEn (Bizkaiko ikastetxe kontzertatu batzuetan gertatu da batik bat nonbait). Hemen albiste bat kontuari buruz, interesa baduzue. Guk hona euskalgintzatik sortutako erreakzio batzuk bildu ditugu.
Euskal Wikilarien Kultur Elkarteak garatutako Txikipedia ekimena 10.000 artikulutara iritsi da. Mugarri hau ospatzeko, berrikuntzak ekarri dituzte Wikipediaren azpi-atal didaktikora: azal berritua, atari tematiko berriak eta edukiak aurkitzeko modu errazagoak. Txikipedia 8-13 urte bitarteko haurrentzako entziklopedia bat da, Euskarazko Wikipediaren barruan txertatua, adin-tarte horretako umeentzako moduko lexiko eta sintaxiarekin egina.
Hamarratz ingurune digitalari buruzko eskola-programa abiatuko du Azkue Fundazioak Euskararen Etxean 2026/27 ikasturtean, baina izena emateko unea orain da. Euskararen Etxea Bilbon dago eta Azkue Fundazioa Bizkaiko Foru Aldundiaren egiturapekoa da, baina ekimen honetara aurkez daitezkeen ikastetxeak Euskal Herri osokoak izan daitezke.
Beñat Erezuma teknologia dibulgatzaile eta AA aditua Berri Txarrak eta Gorka Urbizuren kantuen eta hitzen zaletua ere bada. Eta nola Urbizuk egin duen bakarkako diskoa Hasiera Bat den, Erezumak Hiztegi Bat egin du, baliabide digital interesgarria.
Asteko albistea izan da adimen artifizialaren (AA) alorrean Anthropic enpresak bere eredu berri indartsuak aurkeztu zituela, eta berehala Estatu Batuetako gobernuak debekatu egin zizkiola. Honen azpian dauden azpi-joko, diru-interes eta abantaila teknologiko estrategikoen inguruan, nekez asmatuko dugu zerbait zuzen esaten, baina gertakarietatik puntu batzuk nabarmentzera ausartuko gara.
Gemini 3.5 Live Translate izendatu duten garapena zabaldu zuen joan den astean Googlek, iragarpen honen bitartez. "Istanteko itzulpena" deitu diote, euskarazko bertsioan. Eta zera egiteko balio du, esan zerbait mugikorrari A hizkuntzan, eta berehalako ahots itzulpena egiten dizu B hizkuntzara. Euskaraz badabil. Aukera harrigarria esku-eskura mugikorrean.
Larunbatean (ekainak 13 Iruñean egindako Euskaltzaleon Martxan, hiru bidetatik elkartu ziren euskaltzaleak azken helmugara. Bide horietako bakoitza "pregoi" batekin hasi zen, eta bat Interneteko euskarazko eduki sortzaileen izenean irakurri zuten zenbait lagunek, beste hainbaten atxikimenduarekin.
Oroimenaren Harra Gasteizko Koldo Mitxelena Institutuko irakasleek prestatu duten baliabide interesgarri bat da. Oroimen historikoa eskolara eramateko ahalegin bat da. Gaurko garaien zeinua da, edo horrela entzuten ari gara behintzak, gazteak eta ikasleak ezjakin ageri direla iragan hurbilarekiko, edo are jarrera atzerakoi edo mespretxagarrien biltegi bihurtzen ari direla gazte koadrila zenbait. Ba horri ezagutzaz aurre egiteko ekimena da Oroimenaren Harra.
Gasteizko udal lanpostu batzuetarako oposizioetan, euskarazko azterketetan akats nabarmenak izan direla salatu dute deialdira aurkeztu diten oposagile batzuek, eta kasua dokumentatu du Argiak, adibide erridikuluak agerira ekarriz. Test bateko erantzun posible bat adibidez: Derrigorrezkoa da paperezko argazki bat eramatea, haragi-tamainakoa. (Gaztelaniaz hauxe zen alegia: Una fotografía tamaño carné)
Lau urtez obretan egon ondoren, gaur ireki ditu berriro ateak Bilboko Euskal Museoak. Bilboko alde zaharrean zenbait eraikinetan kokatutako museoak 4 espazio ditu, eta bat irail-urri artean irekiko dute, baina gainerakoak gaurdanik bisitagarri daude.
Kike Amonarriz (Tolosa, 1961) soziolinguista eta showmanak webgunea eta bloga ireki ditu (!). Harridura zeinua jarri dugu zeren webgune pertsonal bat eta are blog pertsonal bat irekitzea 2026an ekintza ez-ohiko eta agian ausarta ere bada.
Unicef España erakundeak 'Haurrak, nerabeak eta ongizate digitala' izeneko txostena garatu du, zeinean beste batzuen artean EHUko talde batek hartu duen parte, EAEko 10 eta 20 urte bitarteko 7.000 gazte inguru kontsultatuta. Beste datu batzuen artean, laburpen azkar bat: Lehen mugikorra 11 urterekin iristen da pre-nerabe eta nerabe horien eskuetara, eta pornoa 12 urterekin (3 kasutik batean ustekabean).
Apostuen merkatuak zaintzen dituen webgune baten arabera (Semafor), Espainiako gizonezkoen futboleko Lehen Mailako Ligan maila galtzekotan zen futbol talde batek dirutza bat jarri zuen jokoan, maila galdu zuelakoaren alde apostu eginez. Teknologia gaietan aditu espainiarra den Antonio Ortizen arabera, Osasuna izan daiteke talde hori. Osasunak mailari eutsi zion eta hortaz, apostua galdu egin zuten (!), baina ez zen hori koxka, baizik eta galduz gero, Bigarren Mailara jaitsita, jasan zezaketen diru-galera handiagoa estaltzeko mugimendua zen. Polymarket bezalako webgune batean gertatu zen jokaldia: Kalshin.
Gaur aurkeztu du Bertsozale Elkarteak 2026ko Bertsolari Txapelketa Nagusia... barka: Euskal Herriko Bertsolari Txapelketa, izena aldatu baitiote 4 urtean behin jokatzen den txapelketa honi. Irailaren 19tik abenduaren 20ra izango da txapelketa, 15 saiorekin, eta abenduaren 20an izango da finala, iragarri zen bezala eszenatokia aldatuz: Nafarroa Arenan (eta ez BEC-en, non Maialen Lujanbiok jantzi zuen txapela 2022an, bere bigarrena).
Elgoibarko Udalak Gotzon Garate Bekaren bosgarren deialdia egin du. Aurtengo beka deialdiaren helburu nagusia da euskarazko literatura sorkuntza sustatzea eta idazle berrien lanari laguntza ematea. Udalaren laguntzaileak dira bekan Danobat eta Elkar: Danobatek dirulaguntza emango du beka ondo bideratzeko, eta Elkar argitaletxea prest agertu da saridun gertatzen den eleberria argitaratzeko.